Vechten of vluchten, wat levert ons instinct ons op? – The lion inside of me

Heb jij dat ook wel eens? Dat je een gezellige avond met vriendinnen zit te borrelen en dat iemand vertelt over een boek dat ze aan het lezen zijn (of een film, of een voorstelling, of whatever). In dit geval is het een schitterend boek. Het speelt zich af  in een land far, far away. Je vriendin vertelt hoe ontzettend anders het leven daar is, hoe ontzettend anders de mensen daar zijn. Hoe hun leven van ons leven verschilt, als dag en nacht, en hoe dat de mensen daar anders maakt dan de mensen hier. Anders dan “ wij ”.  Hoe moeilijk het daardoor is voor mensen van daar, om onze waarden en normen te begrijpen en (dare we even say it..) te respecteren.

Voor degenen die mij kennen, tegen de tijd dat het woord ‘respecteren’ valt, zit ik op het puntje van mijn stoel. En om me nog extra over de streep te trekken, vaak gaan dit soort gesprekken gepaard met terloopse suggesties dat het nog generaties gaat duren voor dat “zij” op “ons“ niveau zijn.

Op zo`n moment klap ik bijna uit elkaar van alle dingen die ik tegelijk wil zeggen. Als ik op dat moment mezelf zou kunnen opdelen in 6 verschillende Mieke`s, die allemaal tegelijk beginnen te praten, vanuit allerlei verschillende invalshoeken, zou ik het doen. Het liefste zou ik een groot whiteboard tevoorschijn halen, van onder de tafel vandaan, en, als een ouderwetse juf, puntsgewijs gaan uitleggen wat mijn bezwaren zijn. Nou ja, bezwaren?  Eigenlijk wat ik vind dat er allemaal fout is aan wat er gezegd wordt. Helaas is er geen whiteboard voor handen en lukt het me ook niet om mezelf op te delen als in een cartoon.

En dus krijgt vriendinlief de volle laag. That`s right, I`m a fighter. Als een buitengewoon verbaal sterke leeuwin verkondig ik mijn mening, doorspekt met geschiedenis, weetjes, verwijzingen naar onderzoeken en dwarsverbanden*- die ik duidelijk zie, maar die voor een ander onnavolgbaar kunnen zijn. Alles verkondigt op luide toon, druk gebarend en in een tempo waar geen speld tussen te krijgen is.
Roar!       Zo!      Dat het duidelijk is!

En wat heb ik nu bereikt met mijn instinct?

Maar een paar dagen later bedenk ik me dat het wel heel knap van haar (en de andere aanwezigen) zou zijn, als ze wat ik allemaal zei werkelijk begrepen zou hebben. Alsof mijn, in volle emotie opgedreunde, geschiedenisles en persoonlijke visie op de mensheid haar net zo diep zou kunnen raken als het prachtige boek wat ze aan het lezen is. What was I thinking? Ik wilde de andere kant laten zien, een breder perspectief op dit soort dingen bieden. Ik ben bang dat dat mislukt is. Hoe dat kan? My lion got away with me. Mijn fight- or flight instinct zat me in de weg. Ik hoorde iets wat me niet zinde en ‘Fight’ sprong aan. Waarschijnlijk werd bij de anderen ‘Flight’ geactiveerd, want het gesprek ging snel over op iets anders.

Jammer, helaas …

Jammer hoor. Naast het feit dat ik anderen, tegen mijn bedoeling in, heb gekwetst (ik weet het niet zeker, Flighters komen er meestal niet meer op terug. Maar, it sure looks like it) is dit ook een gemiste kans. Een kans om hier eens een interessant gesprek over te voeren. Om eens door te vragen over hoe zij tot deze inzichten komt en wat ze hierbij voelt. Misschien dat ik dan wat beter begrijp waarom. Er zijn zoveel mensen die deze mening delen. #MyEpicFail, denk ik later.

Dat vecht- of vlucht instinct werkt mij (en ons) steeds vaker tegen. Als het dat al doet als ik onder mensen ben die ik graag mag en vertrouw, als het al aanschiet wanneer ik onder mensen in mijn eigen bubbel ben, kun je je voorstellen hoe snel dat dit instinct dan reageert wanneer je te maken hebt met mensen buiten je bubbel? Plotseling zie ik in volle glorie hoezeer dit gedrag me beperkt en dat het eigenlijk heel vreemd gedrag is. Eigenlijk niet meer van deze tijd.

En nu?

Wat doe je daar aan? Het is menselijk instinct, dat kun je niet veranderen. Maar dan denk ik aan Darwin en zijn ‘survival of the fittest’. Degene die het meest adaptief is, zich het beste aanpast aan veranderende omstandigheden, die overleeft. De wereld is dynamisch en de mens ook. Phanta Rei. We kunnen voorbij zo`n instinct groeien en ik dus ook! Ik neem mezelf voor om bewust om te gaan met interesse in anderen. Om na te denken over empathie. Niet vechten (althans niet meteen) en ook niet vluchten. Kijken wat er gebeurt, vragen stellen. Wees geïnteresseerd in elkaar, er is altijd iets dat je met elkaar verbindt.

De ironie is eigenlijk dat dat ook is wat ik probeerde te vertellen. Kijk naast de verschillen ook naar dat waarin je op elkaar lijkt. Bijvoorbeeld, overal op de wereld hebben mensen een fight- or flight instinct. Dat is alvast 1 gelijkenis.

Dus, daar ga ik dan. Reshaping my Inner Lion….

Hoe gaat dat bij jou? Heb jij dat ook wel eens dat je Fight- or Flightinstinct aanschiet zonder dat je je daar van bewust bent? Hoe ga jij daarmee om?

Laat het me weten en laat hieronder een bericht achter of email me.  Ik beloof dat ik mijn leeuw bij me houd!

Happy Travels! – Mieke Siebers

 

*voor wie het wil weten… Stuur me een bericht op Mieke@globesmartkids.org dan spam ik je de komende weken met al mijn dwarsverbanden 😉

Share on Google+0Share on LinkedIn12Pin on Pinterest0Tweet about this on TwitterShare on Facebook54Email this to someone

About Mieke Siebers

Mieke is Globe Smart Kids’ Dutch marketing colleague, based in the Netherlands. With her multicultural family in mind, she passionately writes about diversity in her daily life.